Prawo pracy w Niemczech

 Charakter pracy

Charakter pracy w Niemczech różni się znacznie od stylu pracy w innych państw Unii Europejskiej, w szczególności w zakresie zwyczajów panujących wśród pracowników. Polacy decydujący się na wyjazd do naszych zachodnich sąsiadów mogą czuć się zaskoczeni, a nawet nieswojo w warunkach zhierarchizowanych relacji pomiędzy kolegami z pracy. W niemieckich przedsiębiorstwach nie ma miejsca na nieprzemyślane decyzje i przypadkowy podział obowiązków. Każdy z pracowników realizuje określone zadania, za które w pełni ponosi odpowiedzialność. Wykonywanie obowiązków w celu wyręczenia kolegi, spóźnianie się, praca po godzinach są mało spotykanym zjawiskiem.

 

Prawo pracy

Dla osiągnięcia w pełni legalnego położenia w zakresie prawa pracy, niezbędne jest posiadanie zezwolenia na pracę, karty podatkowej oraz numeru ubezpieczenia społecznego. Spełnienie tych warunków gwarantuje prawa pracownicze, które stawiają pracownika z Polski na równi z pracownikiem- obywatelem niemieckim. Prawo pracy w Niemczech jest zgodne z wytycznymi, które wprowadza Unia Europejska. Regulacje niemieckie charakteryzują się ponadto wyjątkowa precyzyjnością i jasnością sformułowań.

 

Prawa pracownicze

Jedną z pierwszych czynności, o której nie wolno zapominać rozpoczynając pracę poza granicami kraju, jest podpisanie umowy o pracę z naszym pracodawcą (niem. Arbeitsvertrag). Należy jednakże pamiętać, iż prawa pracownicze w Niemczech przysługują od momentu rozpoczęcia pracy, niezależnie od faktu podpisania umowy.

 

Płatny urlop wypoczynkowy - jego wymiar zależy od regulacji zawartych w zbiorowych układach pracy. Najczęściej wynosi 30 dni roboczych w roku kalendarzowym. W przypadku zakładów pracy, które nie podlegają układom zbiorowym pracy ustanowiony został minimalny wymiar urlopu- 24 dni robocze w roku kalendarzowym ( 28 dni, gdy tygodniowy wymiar czasu pracy w danym przedsiębiorstwie wynosi 48 godzin- sobota jest dniem roboczym).

 

Płatny urlop zdrowotny – przysługuje, gdy pracownik jest zatrudniony min. 4 tygodnie u danego pracodawcy. Wynagrodzenie chorobowe wypłacane jest przez okres 6 tyg. przez pracodawcę w wysokości 100% pensji. Po upływie tego czasu obowiązek wypłaty wynagrodzenia przechodzi na zakład ubezpieczeń (wypłaca on kwotę w wysokości 70% pensji). Warto zaznaczyć, iż w przypadku choroby dłuższej niż 3 dni, pracownik zobowiązany jest przedłożyć zwolnienie lekarskie określające stan zdrowia oraz przewidywany okres nieobecności w pracy.

 

Urlop wychowawczy - należy go wykorzystać do 8 roku życia dziecka i może trwać maksymalnie 3 lata. Rodzice wychowujący dziecko mogą z niego skorzystać razem bądź też oddzielnie. Mają oni także inną możliwość, a mianowicie mogą wystąpić o skrócenie wymiaru czasu pracy do 30 godzin tygodniowo ( w zamian za urlop wychowawczy).

Urlop edukacyjny - pracownikom, którzy studiują przysługuje dodatkowo 10 dni urlopu na naukę i zaliczenie egzaminów. Regulacja ta jest ściśle związana z prawem pracownika do podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Przywilej ten jest również gwarantowany na gruncie niemieckiego prawa pracy.

Urlop okolicznościowy – pracownikom przysługują dni dodatkowego urlopu związanego z ważnymi wydarzeniami, taki jak ślub, pogrzeb członka rodziny lub przeprowadzka.

Rada pracownicza – charakterystyczną cechą niemieckiej organizacji pracy jest partycypowanie pracowników w zarządzaniu przedsiębiorstwem (niem. Unternehmensmitbestimmung). W dużych przedsiębiorstwach działają rady pracownicze reprezentujące interesy pracowników, dbające o poszanowanie ich praw i przywilejów.

 

Umowa o pracę

Pracownicy z Polski są zazwyczaj zatrudniani na czas określony. Ponadto, pracodawca ma prawo do okresu próbnego, który może wynosić od 2 tygodni do 6 miesięcy.

Umowa o pracę powinna zawierać następujące elementy:

  1.  okres, na jaki została zawarta, 
  2. czas pracy,
  3. stanowisko, 
  4. zakres czynności,
  5. wynagrodzenie, 
  6. prawo do urlopu wypoczynkowego,
  7. sposób rozwiązania umowy o pracę,
  8. dane pracodawcy,
  9. prawo do opieki, 
  10. adnotację, iż pracownik ma prawo do ciągłości wynagrodzenia w razie choroby 

Ponadto, powinniśmy zorientować się, jakie konsekwencje wynikają z wcześniejszego zakończenia współpracy.

 

Wymiar czasu pracy

Prawo niemieckie przewiduje, iż dzienny czas pracy nie może przekroczyć 10 godzin, tygodniowy- 60 godzin. Często zdarza się, że pracownicy pracują 8 godzin od poniedziałku do czwartku i tylko 7 godzin w piątek. Może się jednak zdarzyć, że tygodniowy wymiar czasowy pracy wyniesie 48 godzin, 6 dni wraz z sobotą. Jednakże w większości przedsiębiorstwach, układy zbiorowe pracy ograniczają wymiar czasu pracy do ok. 40 godzin.

 

Ubezpieczenia społeczne

Niemiecki system ubezpieczeń społecznych dzieli się na:

  1. państwowy system ubezpieczeń społecznych
  2. prywatny system ubezpieczeń społecznych

 

Niemiecki system składa się z pięciu filarów:

  1. ubezpieczenie zdrowotne
  2. ubezpieczenie zdrowotne długotrwałej opieki
  3. ubezpieczenie emerytalne i niemiecka emerytura
  4. ubezpieczenie na wypadek utraty pracy i zasiłek dla bezrobotnych
  5. ubezpieczenie od wypadków przy pracy

Praktycznie, wszystkie składki płacone są solidarnie przez pracodawcę i pracownika. W całości składki na ubezpieczenia społeczne stanowią ok. 40% pensji (20% płacone z kieszeni pracownika). O ile nie jest to działalność gospodarcza, składki te są odprowadzane z wynagrodzenia brutto bezpośrednio przez pracodawcę i automatycznie przekazywane do właściwych urzędów. W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej, obliczeniem i odprowadzeniem składek zajmuje się samozatrudniony, ewentualnie robi to za niego biuro rachunkowe.

 

Dni wolne od pracy

 01.01

 Neujahr

 Nowy Rok

 06.01

 Heilige Drei Könige

 Trzech Króli

 W: Badenii- Wirtembergii, Bawarii,  Saksonii

 02.04

 Karfreitag

 Wielki Piątek

 05.04

 Ostermontag

 Poniedziałek Wielkanocny

 01.05

 1. Mai

 Święto Pracy

 13.05

 Christi Himmelfahrt

 Wniebowstąpienie Chrystusa

 24.05

 Pfingsmontag

 Zielone Świątki

 03.06

 Fronleicham

 Boże Ciało

 W: Badenii- Wirtemberdze, Bawarii,  Hesji, Nadrenii Północnej Westfalii,  Nadrenii Palatynat, Turyngii, Saksonii

 15.08

 Mariä Himmelfahrt

 Wniebowzięcie Najświętszej Marii  Panny

 03.10

 Tag der Deutschen Einheit

 Dzień Jedności Niemiec

 31.10

 Reformationstag

 Święto Reformacji

 W: Brandenburgii, Meklemburgii-  Pomorze Przednie, Saksonii, Turyngii

 01.11

 Allerheiligen

 Wszystkich Świętych

 17.11

 Buþ- Und Bettag

 Dzień Pokuty i Modlitwy

 W Saksonii

 25-26.12

 Weihnachten

 Święta Bożego Narodzenia

 

W przypadku wątpliwości z zakresu prawa pracy, można zadzwonić na infolinię niemieckiego Ministerstwa Pracy i Gospodarki tel. 018 05615033

 

 

 

 

Źródła:

http://niemcy.zachlebem.info

www.warschau.diplo.de

www.twojaeuropa.pl/

http://pl.wikipedia.org/


Dla pracodawców


Polecamy



euro-punkt.pl on Facebook